logo Zielonego info
Z ostatniej chwili:

Koniec gościnności

Dlaczego uchodźcy z Syrii uciekają do Europy? Dlaczego nie chcą zostać w Turcji?

Od początku kryzysu syryjskiego ponad 2 miliony syryjskich uchodźców znalazło schronienie w Turcji.  Na teranie tego państwa zostało wybudowanych 20 obozów dla uchodźców, wewnątrz których uchodźcom zapewniane są najbardziej podstawowe potrzeby w tym związane z edukacją i leczeniem. Przedstawicielka Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju  Helen Clark stwierdziła nawet, że obóz dla uchodźców w pobliżu Gaziantep jest najlepiej prosperującym tego typu ośrodkiem na świecie. I chociaż przez cały czas trwania konfliktu postawa rządu tureckiego wobec uchodźców była chwalona na arenie międzynarodowej to nie da się ukryć, że w ostatnim czasie ich sytuacja materialna znacznie się pogorszyła. Liczba uchodźców, którzy przenieśli się z obozów do miast gwałtownie wzrosła a wraz z nią pojawiły się problemy natury społeczno-kulturowej oraz ekonomicznej. Sytuacja tureckiej gospodarki, jeszcze do niedawna stawianej za wzór państwom Bliskiego Wschodu, z miesiąca na miesiąc pogarsza się. Wśród jednej z przyczyn tego stanu rzeczy opozycja wymienia nieodpowiedzialną politykę ekipy  Erdoğana, która pozwoliła na niekontrolowany uchodźców wewnątrz Turcji. Przybysze, którzy jeszcze do niedawna cieszyli się legendarną turecką gościnnością coraz częściej spotykają się z przejawami dyskryminacji.

Szczególnie jest to widoczne w miastach przygranicznych takich jak chociażby blisko 2 milionowy Gaziantep. Podczas gdy w Stambule, Ankarze czy Izmirze Syryjczycy praktycznie nie rzucają się w oczy to w znajdującym się około 80 kilometrów od granicy Antepie język arabski jest już równie często słyszany co turecki. Wojna w Syrii i będący jej rezultatem kryzys uchodźców doprowadził m.in. do gwałtownego wzrostu cen mieszkań.

Wiesz” mówi Syryjka, która nie chce podawać imienia „Od trzech miesięcy nie rozpakowałam walizek . Wciąż miałam nadzieję, że w każdej chwili sytuacja się zmieni i będę mogła wrócić do Syrii. Ale teraz nie mam już nadziei.” Cztery lata wcześniej opuścili swój dom w Aleppo. Razem z rodziną  mieszkają obecnie w Turcji. Cała pięcioosobowa rodzina mieści się w jednopokojowym mieszkaniu.  Jedna z sióstr już jest w Niemczech.  „Zadzwoniła do nas z Grecji; powiedziała, jest nam dobrze, nie utonęliśmy, żyjemy”.

Gaziantep to miasto niezwykłe.Podobno każde miasto na świecie ma swój orginalny, unikatowy zapach. Gaziantep pachnie mięsem i przyprawami. Jest tłoczno, głośno i kolorowo.W soboty w godzinach wieczornych ludzie zbierają się w restauracjach żeby napić się herbaty, skosztować fajki wodnej i  posłuchać  ludowej muzyki granej na żywo. Tradycyjnie ubrane Turczynki pomimo zakrywania włosów lubią pstrokate i kolorowe ubrania. Na ich tle od razu można rozpoznać  Arabki. Zazwyczaj ubrane na czarno(radziej biało) przemykają w ciszy. Zazwyczaj unikają kontaktu wzrokowego.  Pani Rukiye  to wydawałoby się sympatyczna kobieta w wieku około 40 lat. Pracuje w Millet Hanie, gdzie sprzedaje swoje ręcznie zdobione pamiątki. Częstuje mnie herbatą a rozmowa naturalnie przechodzi na Syryjczyków.

,,nie potrafią się dostosować”, ,,żebrzą na ulicy” ,,przez nich boimy się o swoje dzieci” , ,, co chwila przyjeżdża tu policja”.

 Te  najczęstsze stawiane wobec uchodźców oskarżenia. Kilka miesięcy wcześniej 62-letni  Hıdır Çalar został zamordowany przez Syryjczyków, którym wynajmował mieszkanie. Może rzeczywiście ludzie mają powód do strachu. Wydarzenia to zaowocowało kilkudniowymi zamieszkami w dzielnicy Unaldi.  Tymczasem  z sąsiedniego pomieszczenia słychać żywiołową arabską rozmowę. Pytam się pani Rukiye czy ona sama nie boi się pracować w takim towarzystwie. Uśmiecha i kwituje to krótkim ,, Ci są bizden.” Bizden znaczy ,,tacy jak my”.

 

Strefa Bazpieczeństwa

Wg Przewodniczącego Programu ds. uchodźców Billa Frelicka na decyzję uchodźców o opuszczeniu pierwszego państwa docelowego tj . Turcji znaczący wpływ mają czynniki polityczne. Podając jako przykład syryjskich Kurdów zauważa, że oni sami nie czują się w Turcji bezpiecznie i wiążą swoją przyszłość z państwami, gdzie istnieje wieksza stabilizacja polityczna.  Frelick skrytykował pomysł ustanowienia tzw ,,strefy bezpieczeństwa” na północy Syrii, gdzie mieliby zostać przeniesieni wszyscy uchodźcy znajdujący się obecnie w Turcji. Premier Ahmet Davutoglu podjął temat  strefy bezpieczeństwa w liście do Baracka Obamy, informując, że jest to rozwiązanie tymczasowe a przeniesienie się na teren strefy bezpieczeństwa będzie zależne od samych uchodźców. Mimo to pomysł został krytycznie odebrany przez środowisko międzynarodowe a sam Bill Frelick przestrzegł przed kolejną Srebrenicą.

Niemoralna Europa

Rząd turecki twierdzi, że wciągu 4 lat trwania konfliktu syryjskiego przeznaczył na pomoc uchodźcom prawie 8 miliardów dolarów. Społeczność międzynarodowa przeznaczyła na ten cel 400 milionów dolarów. Na początku tego listopada Komisja Eurpejska zdecydowała się przekazać Turcji i innym państwom przyjmującym uchodźców 1 miliard euro.

I chociaż nieco zmiejszy to obciążenie gospodarcze, to jednak takie rozwiązanie wciąż może okazać się niewystarczające.Dzienne zapotrzebowanie tylko samego AFAD-u(Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı) – tureckiej organizacji ds. działania kryzysowego wynosi 2,5 miliona dolarów.

Tymczasem prof. Murat  Erdoğan  z uniwersytetu Hacettepe uważa, że próby jakie podejmuje Europa żeby zatrzymać uchodźców jak najdalej od swoich granic są ,,niemoralne”

Murat Erdoğan Mówią nam „Damy wam pieniądze a wy trzymajcie uchodźców u siebie, niech do nas nie przychodzą. Ale ten ciężar to nie tylko problem gospodarczy, ale też społeczny i poltyczny. Unia powinna razem z Turcją prowadzić wspólną politykę imigracyjną”

 

 

Skomentuj

Zdjęcia, grafiki i teksty (CC BY-SA 3.0 PL) Zielone Info 2013, lub zostały wykorzystane za zgodą.